अतिदुर्गम आदिवासी भागातील विद्यार्थ्यांमध्ये स्वच्छता व आरोग्याची जाणीव निर्माण करणारे मांतय्या चिन्नी बेडके यांना Dettol Banega Swast Inddia‘Teachers’ Awards 2026’ चा राज्यस्तरीय सन्मान

गट्टा येथील जिल्हा परिषद उच्च प्राथमिक केंद्र शाळेच्या स्वच्छता व आरोग्यविषयक उपक्रमांची दखल; Dettol Banega Swasth India तर्फे गौरव

गट्टा (एटापल्ली)  : गडचिरोली जिल्ह्यातील एटापल्ली तालुक्यातील अतिदुर्गम, अतिसंवेदनशील आणि आदिवासीबहुल भागात शैक्षणिक कार्यासोबतच विद्यार्थ्यांमध्ये स्वच्छता, आरोग्य आणि आरोग्यदायी जीवनशैलीची जाणीव निर्माण करण्यासाठी सातत्याने प्रयत्न करणारे जिल्हा परिषद उच्च प्राथमिक केंद्र शाळा, गट्टा येथील मुख्याध्यापक मांतय्या चिन्नी बेडके यांना प्रतिष्ठित Dettol Banega Swasth India Teachers’ Awards 2026 या पुरस्काराचा राज्यस्तरीय सन्मान प्राप्त झाला आहे. त्यांच्या शैक्षणिक कार्यासोबतच विद्यार्थ्यांमध्ये स्वच्छतेच्या चांगल्या सवयी रुजविण्यासाठी केलेल्या उल्लेखनीय प्रयत्नांची दखल घेऊन हा गौरव करण्यात आला आहे. या सन्मानामुळे गट्टा या दुर्गम भागातील शैक्षणिक कार्याची राज्यस्तरावर दखल घेतली गेली आहे.

शिक्षणासोबत स्वच्छता आणि आरोग्याचा संस्कार

शिक्षण म्हणजे केवळ पाठ्यपुस्तकातील ज्ञान देणे नव्हे, तर विद्यार्थ्यांना जबाबदार, सुसंस्कृत, निरोगी आणि समाजाभिमुख नागरिक बनविणे होय, या विचारातून बेडके सर शाळेत विविध उपक्रम राबवितात. विशेषतः आदिवासीबहुल आणि दुर्गम भागातील विद्यार्थ्यांना स्वच्छतेचे महत्त्व समजावून सांगणे, वैयक्तिक स्वच्छता राखण्याची सवय लावणे, परिसर स्वच्छ ठेवण्याची जाणीव निर्माण करणे आणि आरोग्यदायी जीवनशैलीचा अंगीकार करण्यासाठी प्रोत्साहित करणे, यावर त्यांनी विशेष भर दिला आहे.

विद्यार्थ्यांनी नियमित हात धुणे, स्वच्छ पाणी पिणे, नखे व शरीर स्वच्छ ठेवणे, स्वच्छ कपडे वापरणे, शाळेचा परिसर स्वच्छ ठेवणे आणि कचऱ्याची योग्य विल्हेवाट लावणे यांसारख्या सवयी दैनंदिन जीवनात अंगीकाराव्यात, यासाठी शाळेत सातत्याने मार्गदर्शन केले जाते. स्वच्छतेचे महत्त्व केवळ सांगून न थांबता विद्यार्थ्यांच्या प्रत्यक्ष कृतीतून ते रुजविण्याचा प्रयत्न केला जातो.

विविध उपक्रमांतून स्वच्छतेचे धडे

शाळेमध्ये स्वच्छता आणि आरोग्यविषयक जनजागृतीसाठी विविध शैक्षणिक व प्रात्यक्षिक उपक्रमांचे आयोजन केले जाते. स्वच्छतेविषयी मार्गदर्शन, विद्यार्थ्यांशी संवाद, स्वच्छ परिसर राखण्याचे उपक्रम, वैयक्तिक स्वच्छतेच्या सवयींचा सराव आणि आरोग्यविषयक संदेश यांद्वारे विद्यार्थ्यांमध्ये सकारात्मक बदल घडविण्याचा प्रयत्न केला जातो.

या उपक्रमांचा उद्देश विद्यार्थ्यांना स्वच्छतेविषयी माहिती देण्यापुरता मर्यादित नसून, स्वच्छता ही प्रत्येकाच्या जीवनाचा अविभाज्य भाग बनविणे हा आहे. विद्यार्थ्यांनी शाळेत शिकलेल्या चांगल्या सवयी आपल्या घरी आणि समाजातही पोहोचवाव्यात, अशी अपेक्षा ठेवून त्यांना प्रोत्साहित केले जाते. त्यामुळे विद्यार्थी स्वतःच्या आरोग्याबाबत जागरूक होण्यासोबतच कुटुंबीयांमध्ये आणि परिसरातही स्वच्छतेचा संदेश देणारे दूत बनू शकतात.

दुर्गम भागातील शिक्षणाला आरोग्याची जोड

गट्टा परिसरातील प्रतिकूल भौगोलिक परिस्थिती आणि मर्यादित सुविधांच्या पार्श्वभूमीवर विद्यार्थ्यांना गुणवत्तापूर्ण शिक्षण देतानाच त्यांच्यामध्ये आरोग्य, स्वच्छता आणि सामाजिक जबाबदारीची जाणीव निर्माण करणे हे महत्त्वाचे आव्हान आहे. या आव्हानाला संधी मानून बेडके सर शाळेतील शैक्षणिक वातावरण अधिक समृद्ध करण्यासाठी प्रयत्नशील आहेत.

विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासासाठी अभ्यासासोबत आरोग्यविषयक सवयी, स्वच्छतेची शिस्त, पर्यावरणाबद्दलची संवेदनशीलता आणि सामाजिक जाणीव यांना महत्त्व देण्यात येते. निरोगी विद्यार्थीच आनंदाने शिकू शकतो आणि शिक्षणाच्या माध्यमातून आपले भविष्य घडवू शकतो, हा विचार या कार्यामागे आहे.

शिक्षकांच्या सामाजिक बांधिलकीचा गौरव

Dettol Banega Swasth India Teachers’ Awards 2026 हा सन्मान केवळ एका शिक्षकाचा वैयक्तिक गौरव नसून, शिक्षणाच्या माध्यमातून स्वच्छता आणि आरोग्यविषयक जनजागृती करणाऱ्या शिक्षकांच्या सामाजिक योगदानाचा गौरव आहे. २ ऑक्टोबर रोजी पुरस्काराच्या तेराव्या पर्वाच्या शुभारंभावेळी हा सन्मान प्रदान करण्यात आला.

या पुरस्कारामुळे दुर्गम आदिवासी भागात काम करणाऱ्या शिक्षकांच्या प्रयत्नांना नवी प्रेरणा मिळाली आहे. विद्यार्थ्यांना केवळ शिक्षित न करता त्यांना निरोगी जीवन जगण्यास सक्षम बनविणे, स्वच्छतेच्या सवयी रुजविणे आणि आरोग्यदायी समाजनिर्मितीत योगदान देणे, हीच आपल्या कार्याची खरी फलश्रुती असल्याची भावना या कार्यातून अधोरेखित होते.

“शिक्षणासोबत स्वच्छता, आरोग्य आणि चांगल्या सवयींचे संस्कार विद्यार्थ्यांमध्ये रुजविणे ही काळाची गरज आहे. विद्यार्थ्यांच्या माध्यमातून स्वच्छतेचा संदेश प्रत्येक घरापर्यंत आणि समाजापर्यंत पोहोचावा, हा या उपक्रमांमागील मुख्य उद्देश आहे.”

गट्टा येथील शाळेच्या या कार्याचा राज्यस्तरावर झालेला गौरव हा दुर्गम भागातील शैक्षणिक परिवर्तनाच्या दिशेने टाकलेले महत्त्वपूर्ण पाऊल मानले जात आहे. या सन्मानामुळे मुख्याध्यापक मांतय्या चिन्नी बेडके यांच्या कार्याचे महत्त्व अधोरेखित झाले असून, शिक्षणासोबत स्वच्छ आणि निरोगी समाज घडविण्याच्या प्रयत्नांना अधिक बळ मिळाले आहे.